Design Thinking คืออะไร? 5 ขั้นตอนสร้าง Portfolio นวัตกรรมที่มหาวิทยาลัยมองหา

ในโลกที่เต็มไปด้วยข้อมูลและการแข่งขัน "ความคิดสร้างสรรค์" เพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอที่จะสร้างความแตกต่าง แต่ "กระบวนการคิด" ที่เป็นระบบและนำไปสู่การแก้ปัญหาที่ตรงจุดต่างหาก คือทักษะที่มหาวิทยาลัยระดับโลกและองค์กรชั้นนำกำลังมองหา และหนึ่งในกระบวนการที่ทรงพลังที่สุดในปัจจุบันก็คือ Design Thinking
Design Thinking ไม่ใช่แค่คำศัพท์สวยหรู แต่เป็นกรอบความคิด (Mindset) และกระบวนการ (Process) ที่ใช้ในการสร้างสรรค์นวัตกรรมโดยมี "มนุษย์เป็นศูนย์กลาง" (Human-Centered) หากน้อง ๆ หรือผู้ปกครองที่กำลังมองหาวิธีสร้าง Portfolio ที่โดดเด่นและแตกต่าง บทความนี้จะพาไปเจาะลึกว่า Design Thinking คืออะไร และทำไมมันถึงเป็นกุญแจสำคัญสู่ความสำเร็จในอนาคตทำไม 'ความคิดสร้างสรรค์' อย่างเดียวไม่พอในโลกปัจจุบัน?

Design Thinking เข้ามาแก้ปัญหานี้โดยเปลี่ยนมุมมองของเราให้เริ่มต้นจาก "ความเข้าใจและความต้องการของผู้ใช้" เป็นอันดับแรก ทำให้โซลูชันหรือนวัตกรรมที่ได้นั้นมีโอกาสประสบความสำเร็จสูง เพราะมันถูกสร้างขึ้นมาเพื่อแก้ปัญหาที่เกิดขึ้นจริง
เจาะลึก 5 ขั้นตอนของกระบวนการ Design Thinking (The 5 Stages)

1. Empathize (การทำความเข้าใจผู้ใช้)
นี่คือหัวใจของการเริ่มต้น ไม่ใช่การเดา แต่คือการลงไป "สัมผัสและเข้าใจ" กลุ่มเป้าหมายอย่างลึกซึ้ง ผ่านการสังเกต, การสัมภาษณ์, และการเข้าไปอยู่ในสถานการณ์เดียวกับพวกเขา เพื่อให้เข้าใจถึงความต้องการที่แท้จริงและปัญหาที่ซ่อนอยู่ (Pain Point)ตัวอย่างที่ RIVA: น้องๆ ได้รับโจทย์ให้ไปสัมภาษณ์ผู้สูงอายุ เพื่อทำความเข้าใจปัญหาการลืมทานยาในชีวิตประจำวันของพวกเขาจริงๆ
2. Define (การระบุปัญหาให้ชัดเจน)
นำข้อมูลทั้งหมดที่ได้จากขั้นตอน Empathize มาวิเคราะห์และสังเคราะห์ เพื่อระบุ "แก่นของปัญหา" ที่เราต้องการจะแก้ไขให้ชัดเจน การกำหนดปัญหาที่ดีจะช่วยให้ทีมมีเป้าหมายเดียวกันและไม่หลงทางตัวอย่าง: จากการสัมภาษณ์ สรุปปัญหาได้ว่า "ผู้สูงอายุที่อยู่คนเดียว ต้องการตัวช่วยที่ใช้งานง่ายและไม่ต้องเรียนรู้ใหม่ เพื่อเตือนให้ทานยาให้ตรงเวลาและถูกต้อง"
3. Ideate (การระดมสมองหาทางออก)
ขั้นตอนแห่งความคิดสร้างสรรค์! เป็นการระดมสมองเพื่อหาแนวทางการแก้ปัญหาให้ได้มากที่สุดโดยยังไม่ตัดสินผิดถูก เช่น การ Brainstorm, Mind Mapping เพื่อเปิดรับทุกความเป็นไปได้
ตัวอย่าง: ทีมอาจระดมไอเดียได้หลากหลาย เช่น กล่องยาอัจฉริยะ, แอปพลิเคชันบนมือถือ, หรือหุ่นยนต์ผู้ช่วย
4. Prototype (การสร้างต้นแบบ)
เปลี่ยนไอเดียที่ดีที่สุดให้กลายเป็น "ต้นแบบ" ที่จับต้องได้ ไม่จำเป็นต้องสมบูรณ์แบบ แต่อาจเป็นแค่แบบจำลองง่ายๆ, Mockup แอปบนกระดาษ, หรือวิดีโอสั้นๆ เพื่อให้เราและผู้ใช้เห็นภาพตรงกันและสามารถทดสอบได้จริงตัวอย่าง: น้องๆ อาจสร้าง Mockup หน้าจอแอปพลิเคชันโดยใช้โปรแกรม Figma หรือสร้างกล่องยาจำลองจากกระดาษแข็ง
5. Test (การทดสอบและรับฟังความคิดเห็น)
นำ Prototype ที่สร้างขึ้นไปให้กลุ่มเป้าหมายทดลองใช้จริง และเก็บรวบรวม Feedback ที่ตรงไปตรงมา เพื่อนำกลับมาปรับปรุงและพัฒนาไอเดียให้ดียิ่งขึ้นไปอีก วนซ้ำจนกว่าจะได้โซลูชันที่ดีที่สุดตัวอย่าง: นำ Mockup แอปไปให้ผู้สูงอายุลองกดใช้ แล้วสังเกตว่าพวกเขางงตรงไหน หรือมีส่วนไหนที่ควรปรับปรุง
Design Thinking สำคัญอย่างไรกับการสร้าง Portfolio และการเข้ามหาวิทยาลัย?

- ทักษะการแก้ปัญหาที่ซับซ้อน (Complex Problem-Solving): สามารถวิเคราะห์และแก้ปัญหาที่เป็นระบบได้
- ความคิดสร้างสรรค์ที่นำไปใช้ได้จริง (Applied Creativity): สามารถเปลี่ยนไอเดียให้เป็นรูปธรรมได้
- ความฉลาดทางอารมณ์และการทำงานร่วมกับผู้อื่น (Empathy & Collaboration): เข้าใจผู้อื่นและทำงานเป็นทีมได้
- ภาวะผู้นำและความคิดริเริ่ม (Leadership & Initiative): น้อง ๆ กล้าที่จะลงมือทำและสร้างการเปลี่ยนแปลง
นี่คือทักษะที่การเรียนในห้องเรียนเพียงอย่างเดียวอาจให้ไม่ได้ และเป็นสิ่งที่ทำให้ Portfolio ของน้อง ๆ "มีเรื่องราว" และน่าสนใจกว่าผู้สมัครคนอื่นๆ
ที่ Rising Innova Academy เราไม่ได้แค่สอน แต่เราให้น้อง ๆ 'ลงมือทำ' Design Thinking จริง

ที่ Rising Innova Academy เราเชื่อว่าวิธีที่ดีที่สุดในการเรียนรู้ Design Thinking คือการนำไปใช้แก้ปัญหาจริง เราจึงสร้างโปรแกรมที่ให้นักเรียนได้ลงมือทำจริงทุกขั้นตอน ตั้งแต่การรับ "โจทย์จริงจากแพทย์" ไปจนถึงการสร้างสรรค์ผลงานนวัตกรรมที่พร้อมจะสร้าง Impact และกลายเป็นผลงานชิ้นเอกใน Portfolio
พร้อมที่จะเปลี่ยนตัวเองจาก "ผู้เรียน" สู่ "นักนวัตกร" แล้วหรือยัง? เริ่มต้นเส้นทางนักนวัตกรของน้อง ๆ ด้วย Design Thinking ที่ Rising Innova Academy วันนี้
ติดตามข่าวสาร หรือต้องการสอบถามข้อมูลเพิ่มเติม
โทร. 080-939-9566
Line: https://lin.ee/koHfhGJ
Rising Innova Academy ศูนย์นวัตกรรมเพื่อสุขภาพและการแพทย์
#RIVA #RisingInnova #Academy #HealthcareInnovation #Innovation #นวัตกรรมทางการแพทย์ #นวัตกรรม #สุขภาพ


